BLOG
Wat je als werkgever moet weten over de loonsanctie bij de WIA-aanvraag van een zieke werknemer

Werknemers hebben bij (gedeeltelijke) arbeidsongeschiktheid als gevolg van ziekte of gebrek recht op doorbetaling van hun salaris gedurende een periode van 104 weken, de zogeheten wachttijd. Bij aanhoudende arbeidsongeschiktheid kan de zieke werknemer in uiterlijk de 93e ziekteweek een WIA-uitkering aanvragen bij het UWV. Voordat het UWV de werknemer beoordeelt en de mate van arbeidsongeschiktheid en het recht op een WIA-uitkering vaststelt wordt eerst de re-integratie door een arbeidsdeskundige beoordeeld. Dit leidt geregeld tot een loonsanctie voor de werkgever. Wat dat is en hoe dat werkt leg ik uit in deze blog.

Beoordeling re-integratie

Zoals je hebt kunnen lezen toetst het UWV bij de WIA-aanvraag het re-integratieresultaat en eventueel ook de inspanningen tijdens de eerste twee jaar van arbeidsongeschiktheid. Deze verplichte toetsing heet de RIV-toets of Poortwachterstoets en is vastgelegd in artikel 65 WIA. Daarin staat letterlijk: “Het UWV beoordeelt of de werkgever en de verzekerde dan wel de eigenrisicodrager, bedoeld in artikel 1, eerste lid, onderdeel h, van de Ziektewet en de personen, bedoeld in artikel 29, tweede lid, onderdelen a, b en c, van die wet, die laatstelijk tot hem in dienstbetrekking stonden in redelijkheid hebben kunnen komen tot de re-integratie-inspanningen, die zijn verricht.” De focus ligt bij deze toets op het behaalde resultaat. Iedere WIA-aanvraag wordt dus onderworpen aan een toetsing door een arbeidsdeskundige en in bepaalde gevallen door een verzekeringsarts.

Toetsingsvolgorde:

    • Is er sprake van een bevredigend re-integratieresultaat?;
    • Zo nee, zijn de re-integratie-inspanningen voldoende?;
    • Zo nee, is daar een deugdelijke grond voor?;
    • Zo nee, is het mogelijk om de tekortkomingen te herstellen?

Eerste voorwaarde voor de toetsing is dat het re-integratieverslag alle vereiste onderdelen bevat en de handtekeningen van werkgever en werknemer aanwezig zijn. Is dit niet het geval, dan legt het UWV een administratieve loonsanctie op. Zorg er dus voor dat administratief alles klopt, want daarmee voorkom je een hoop ellende.

Het UWV toetst de re-integratie-inspanningen en behaalde resultaten volgens een vast protocol. De Beleidsregels beoordelingskader poortwachter en de Werkwijzer Poortwachter voor arbeidsdeskundigen en verzekeringsartsen van UWV zijn daarbij leidend.

Loonsanctie

Zoals je hierboven hebt kunnen lezen is het niet voldoen aan alle administratieve vereisten een belangrijke reden voor het opleggen van een administratieve loonsanctie. Andere veel voorkomende redenen voor een loonsanctie zijn: gebrekkige of te late re-integratie-inspanningen in spoor één of het te laat inzetten op re-integratie tweede spoor. Hiervoor legt het UWV een inhoudelijke loonsanctie op. Voordat een loonsanctie daadwerkelijk wordt opgelegd, wordt deze eerst voorgelegd aan de Landelijke Loonsanctie Commissie. Deze commissie toetst of de op te leggen sanctie past binnen de grenzen van de redelijkheid, of hij voldoende beargumenteerd is en of er voldaan is aan de benodigde verplichte procedures. Uiteindelijk geeft de commissie een bindend advies.

De loonsanctie wordt voor maximaal 52 weken opgelegd. Dit betekent dat de werkgever maximaal één jaar het loon moet doorbetalen en verantwoordelijk blijft voor de re-integratie(kosten). Ook mag de werknemer tijdens deze sanctieperiode niet ontslagen worden. Een behoorlijk ingrijpende maatregel dus die de laatste jaren niet minder maar juist vaker wordt opgelegd. Zo legt het UWV in ongeveer 10% van de re-integratiebeoordelingen een loonsanctie op, iets vaker aan grote bedrijven dan aan kleine bedrijven. De meeste loonsancties worden opgelegd aan onderwijsinstellingen, de overheid, financiële dienstverleners en zorgorganisaties.

85% van de tekortkomingen in de re-integratie betreft het niet, te laat of verkeerd oppakken van de re-integratie door de werkgever.
Bron: UWV

De loonsanctieperiode kan worden verkort door aan de vereisten te voldoen die wettelijk gelden. Zodra dit het geval is kan de werkgever een bekortingsverzoek indienen bij het UWV. UWV moet binnen drie weken na ontvangst van het bekortingsverzoek vaststellen of de tekortkomingen al dan niet zijn ‘gerepareerd’. Is dit geval? Dan wordt de loonsanctie opgeheven, maar niet direct. Er geldt een uitloopperiode van zes weken.

Het UWV moet de beslissing over het opleggen van een loonsanctie maximaal zes weken voor de datum waarop de wachttijd eindigt bekend maken. Jurisprudentie maakt echter duidelijk dat het UWV de sanctie mag opleggen tot het einde van de volledige wachttijd. Als het UWV deze beslissing te laat neemt of bekend maakt dan moet het aantal dagen/weken dat de beslissing de termijn overschrijdt worden afgetrokken van de uitloopperiode (van zes weken) bij het indienen van een bekortingsverzoek. Hiervoor moet de WIA-aanvraag en alle documenten die hier mee samenhangen wel op tijd door de werknemer en werkgever zijn ingestuurd. Legt het UWV de loonsanctie op na einde wachttijd? Dan loont het om bezwaar te maken omdat UWV de sanctie dan moet intrekken.

Werkgevers die het niet eens zijn met de loonsanctie kunnen bezwaar maken. Dit haalt zelden wat uit: ongeveer 10% van de bezwaren die betrekking heeft op een loonsanctie wordt gegrond verklaard.

Gevolgen werknemer

Legt het UWV een loonsanctie op aan de werkgever dan heeft dat in zekere zin gevolgen voor de zieke werknemer. Gedurende de periode van de loonsanctie zal het UWV namelijk geen WIA-keuring doen, geen besluit nemen over de uitkering en dus ook geen WIA-uitkering verstrekken. Sommige werknemers vinden dit fijn, anderen vinden dit vervelend omdat ze uitzien naar duidelijkheid over hun WIA-uitkering.

Wordt de loonsanctie opgeheven? Dan wordt de gebruikelijke procedure opgestart: de werknemer zal door een verzekeringsarts worden gekeurd en het arbeidsongeschiktheidspercentage en het eventuele recht op de WIA-uitkering zal worden vastgesteld. Ook mag de werkgever overgaan tot ontslag, mits de werknemer niet binnen 26 weken zijn werk weer kan verrichten.

Tips

  • Laat je goed begeleiden of voorlichten door een verzuim/re-integratieprofessional wanneer je te maken krijgt met een zieke werknemer. De regels zijn strikt en het UWV is onverbiddelijk!
  • Zorg voor een goede administratie en lever documenten volledig en op tijd aan.
  • Blijf tijdens de re-integratieperiode de regie houden en weet wat er speelt. Ook al draag je de re-integratie over aan een extern bedrijf, de werkgever blijft voor alles verantwoordelijk.
  • Focus niet alleen op re-integratie tweede spoor als er ook mogelijkheden in het eerste spoor zijn. Als er re-integratiekansen zijn gemist door teveel te focussen op spoor twee terwijl er ook mogelijkheden in spoor één waren maak je geheid kans op een loonsanctie. Tegelijk inzetten op spoor 1 en 2 als de mogelijkheden er zijn kan een hoop ellende voorkomen.

TAGS

Deel dit artikel

Selwyn Donia

Selwyn Donia

Veelzijdig • Bevlogen ondernemer sinds 2003 • Kennispartner & -deler • Werk, arbeidsmarkt, re-integratie, mens & organisatie, arbeidsongeschiktheid & sociale zekerheid • Arbeidsmarktcommunicatie • Webdesigner • Boekenwurm
Selwyn Donia

Selwyn Donia

Veelzijdig • Bevlogen ondernemer sinds 2003 • Kennispartner & -deler • Werk, arbeidsmarkt, re-integratie, mens & organisatie, arbeidsongeschiktheid & sociale zekerheid • Arbeidsmarktcommunicatie • Webdesigner • Boekenwurm

Wellicht vind je dit ook interessant!